Leestijd: 5 minuten

Je staat ’s ochtends op en er trekt iets vervelends in je lijf. Is het je knie, je kuit, je elleboog of zit de pijn toch ergens dieper in het gewricht? Je twijfelt: heb je je gewoon overbelast tijdens het sporten, of speelt er iets met je gewricht?

Het probleem is dat spierpijn en gewrichtspijn vaak hetzelfde aanvoelen, terwijl er onder de oppervlakte iets heel anders aan de hand kan zijn. Dat onderscheid is belangrijker dan je denkt, want de juiste aanpak verschilt nogal. In een paar minuten leggen we je uit hoe je het verschil herkent — en wat je vervolgens het beste kunt doen.

Inhoudsopgave

Waarom we het zo vaak verwarren

Spieren en gewrichten liggen letterlijk tegen elkaar aan. Een spier loopt vaak over een gewricht heen. Als die spier geïrriteerd is, kun je de pijn daardoor toch “in” het gewricht voelen.

Andersom werkt het ook: een gevoelig of geïrriteerd gewricht kan ervoor zorgen dat de omliggende spieren zich uit bescherming aanspannen. Het is daarom niet vreemd dat je soms moeilijk kunt bepalen waar het pijnsignaal precies vandaan komt.

Spierpijn (myalgie): de kenmerken

Spierpijn voelt meestal aan als een doffe, zeurende pijn die je vooral merkt wanneer je de spier aanspant, uitrekt of erin knijpt.

Het klassieke voorbeeld is spierpijn na een intensieve training. Een of twee dagen later merk je ineens dat traplopen een stuk zwaarder aanvoelt. Dit noemen we ook wel DOMS: delayed onset muscle soreness, oftewel verlate spierpijn.

Kenmerkend is dat de pijn in rust meestal afneemt en binnen enkele dagen geleidelijk minder wordt. Spierpijn ontstaat in de spier zelf en gaat doorgaans niet gepaard met zichtbare zwelling van het gewricht.

Gewrichtspijn (artralgie): de kenmerken

Gewrichtspijn zit meestal dieper en is vaak specifieker te lokaliseren: precies op de plek waar twee botten samenkomen.

De pijn kan stijf, scherp of diep aanvoelen en soms gepaard gaan met zwelling, warmte, roodheid of een knappend of krakend gevoel. Een belangrijk verschil met gewone spierpijn is dat gewrichtspijn niet altijd vanzelf verdwijnt met rust.

Sommige mensen merken juist dat de stijfheid erger wordt na langdurig stilzitten. Na rustig bewegen of een warming-up kan het gewricht tijdelijk wat soepeler aanvoelen.

Het verschil in één overzicht

Twijfel je nog steeds? In het onderstaande overzicht zie je de belangrijkste verschillen tussen spierpijn en gewrichtspijn.

Kenmerk Spierpijn Gewrichtspijn
Locatie In het vlezige gedeelte van de spier Op de plek waar twee botten samenkomen
Gevoel Dof en zeurend, vooral bij aanspannen of rekken Stijf, scherp of diep, soms met een knappend gevoel
Ontstaat vaak door Ongewone of intensieve inspanning Overbelasting, irritatie, slijtage of een ontsteking
Reactie op rust Wordt meestal geleidelijk minder Kan juist stijver of pijnlijker worden bij stilzitten
Zwelling Zelden zichtbaar rond het gewricht Kan aanwezig zijn

De zelftest: 3 vragen die helpen

Met deze drie vragen kun je beter inschatten waar je klachten vandaan komen:

  1. Waar zit de pijn precies?
    Voel je de pijn in het vlezige gedeelte van de spier, of juist in het gewricht zelf — de “knik” tussen twee botten?
  2. Wordt het beter of erger met rust?
    Gewone spierpijn neemt meestal vanzelf af. Gewrichtspijn kan juist erger worden na langdurig stilzitten en wat soepeler aanvoelen zodra je rustig beweegt.
  3. Is er sprake van zwelling, warmte of een knappend gevoel?
    Deze klachten wijzen eerder op een probleem in of rondom het gewricht dan op gewone spierpijn.

Wijzen twee van de drie antwoorden richting het gewricht? Dan is de kans groter dat je met gewrichtspijn te maken hebt. Deze zelftest geeft alleen een eerste indicatie en vervangt geen professionele diagnose.

Wat kun je zelf doen?

Bij spierpijn

  • Houd de spier rustig in beweging. Volledige rust is meestal niet nodig en kan het herstel juist vertragen.
  • Een warme douche of lichte rekoefening kan helpen om de spieren te ontspannen.
  • Drink voldoende water en zorg voor voldoende rust en slaap.
  • Wacht met een nieuwe zware training totdat de spierpijn duidelijk is afgenomen.

Bij gewrichtspijn

  • Combineer relatieve rust met rustige, gedoseerde beweging. Leg het gewricht niet volledig stil, tenzij een arts dit adviseert.
  • Koel het gewricht bij zwelling gedurende 15 tot 20 minuten. Leg altijd een doek tussen het koelelement en de huid.
  • Vermijd tijdelijk bewegingen die de pijn duidelijk verergeren.
  • Ontlast het gewricht tijdens dagelijkse bezigheden eventueel met een ondersteunende brace.

Een brace kan het gewricht ondersteunen tijdens beweging en dagelijkse activiteiten, zonder dat je het volledig hoeft stil te leggen. Het is daarbij belangrijk dat je een brace kiest die past bij de locatie en ernst van je klachten.

Bij Breed Zorg selecteren we braces voor het gericht ondersteunen van onder andere de knie, enkel, pols en elleboog. Bekijk bijvoorbeeld ons assortiment kniebraces, enkelbraces en polsbraces voor ondersteuning tijdens je herstel.

Wanneer naar de huisarts of fysiotherapeut?

Bij milde klachten is zelfzorg vaak voldoende. Neem contact op met een huisarts of fysiotherapeut wanneer:

  • Het gewricht duidelijk gezwollen, rood of warm is en dit na een paar dagen niet afneemt.
  • De pijn is ontstaan na een val, klap, verdraaiing of andere verkeerde beweging.
  • Het gewricht blokkeert, op slot zit of je het niet meer normaal kunt belasten.
  • Je last hebt van koorts in combinatie met een warm, rood of pijnlijk gewricht.
  • De klachten na ongeveer twee weken niet verbeteren, ondanks rust en aanpassing van de belasting.
  • De pijn steeds erger wordt of ook ’s nachts aanwezig blijft.

Bij twijfel is het verstandig om je klachten te laten beoordelen. Zo voorkom je dat je te lang doorloopt met een blessure die een andere behandeling nodig heeft.

Winnie Man